Foto (07).
Hoogeveen Kerkboerderij
In 1981 wordt een gebruikt orgel aangekocht dat van zeer slechte kwaliteit
blijkt te zijn. In 1989 wordt de Hervormde Orgelcommissie om advies gevraagd,
maar dit resulteert niet in de aanschaf van een ander instrument of een
restauratie. Met wat lapmiddelen wordt het orgel tot 1994 werkend gehouden. Er
wordt dan een luidsprekerorgel van het merk Johannus aangeschaft. Orgelmaker
Sicco Steendam gebruikt onderdelen van het oude pijporgel voor de bouw van een
nieuw instrument in Totland, Noorwegen. In 1999 wordt de kerk verwoest door een
brand als gevolg van een blikseminslag. Na de herbouw wordt tot 2014 het
zelfgebouwde huisorgel van P. van Slageren gebruikt. In 2014 wordt een
Monarke-luidsprekerorgel geplaatst achter een schijnfront. In 2017 wordt de kerk
gesloten en wordt het Monarke-luidsprekerorgel verkocht aan het Yarden
Uitvaartcentrum 'Zevenberg' in Fluitenberg.
1981
Op 25 maart wordt het pand als kerk in gebruik genomen. Er wordt een
tweedehands orgel geplaatst
dat afkomstig is uit de
Gereformeerde Kerk van Heerenveen. Zie Meppeler
courant (1981-03-13).
Waarschijnlijk is het instrument
gebouwd rond 1900. Het is begin jaren '90 aangekocht bij een handelaar in
van-alles-en-nog-wat in Wijhe. Het stond in een loods tussen
oude kasten en bankstellen. Wie het orgel in de Kerkboerderij heeft geplaatst,
is niet bekend; waarschijnlijk is dit door of via de verkoper gebeurd. Al snel was duidelijk dat het een
volstrekt inferieur instrument was, met onvoldoende draagkracht voor de
akoestisch zeer slechte ruimte. (01)
Dispositie:
| Manuaal | C-f |
| Prestant | 8’ |
| Holpijp | 8’ |
| Octaaf | 4’ |
| Fluit | 4’ |
| Quint | 3’ |
| Woudfluit | 2’ |
| Mixtuur |
Aangehangen pedaal C-d
Foto (07).
1989
Op 29 maart
vraagt de kerkvoogdij de Hervormde Orgelcommissie (HOC) om advies. De organisten
hebben klachten over het orgel.
Op
9 mei verschijnt het voorlopige rapport van de HOC. Het betreft een orgel
van onbekende makelij, samengesteld uit onderdelen uit de negentiende en de
twintigste eeuw. De
lade is vermoedelijk uit de late negentiende eeuw en verkeert in goede staat. Het
pijpwerk is divers van oorsprong en verkeert in slechte staat. De oorzaak
hiervan is ondeskundig stemwerk. De mechaniek verkeert in een matige staat. De
speelaard is onregelmatig en de ventielen gaan deels niet goed genoeg open.
Geadviseerd wordt een orgelfonds te stichten voor een nieuw orgel en het
bestaande orgel
in onderhoud te geven bij een gekwalificeerde orgelmaker.
Op
26 september schrijft de
kerkvoogdij dat de bevindingen tijdens het onderzoek mondeling zijn besproken
met de persoon die het onderzoek uitvoerde. Hiervan vindt men niets terug in het
rapport. De schrijver van het rapport is niet de persoon die het orgel heeft
onderzocht. De kerkvoogdij wil een beschrijving van mogelijke verbeteringen aan
het orgel.
Op 17 oktober
schrijft de HOC dat het rapport is geschreven door Rudi van Straten en
ondertekend door de secretaris van de HOC. Een voorlopig rapport is bedoeld als
beleidsadvies, maar niet om elk detail uit te werken. Het beschadigde pijpwerk
en de details omtrent de mechaniek zijn echter voldoende beschreven.
Op
27 oktober verstuurt de HOC de
rekening voor het voorlopige advies. (09)
1990
Op 3 augustus
beantwoordt de HOC een
verzoek om te bemiddelen bij de aanschaf van een gebruikt instrument. De naam van
de kerk is toegevoegd aan de lijst met gegadigden voor een gebruikt orgel. Graag
wil de HOC nog gegevens ontvangen over de afmetingen van het orgelbalkon. Er
worden op dit moment weinig orgels aangeboden.
Op
27 november stuurt orgelmaker Pels
& van Leeuwen een offerte voor het verbeteren van het orgel. Het orgel zal
worden overgebracht naar de werkplaats en daar worden gerestaureerd. De kosten
worden geschat op f 112.278,75. Toevoegen van een Subbas 16' zal f 41.238
kosten. Twee varianten van een tremulant (inliggend of pneumatisch) kosten
respectievelijk f 2.903,25 en f 639,90. Er kan een nieuwe orgelkas worden
geleverd voor f 36.261,-.
Daarnaast is het mogelijk een nieuw viervoets
positief met vijf registers te leveren voor f 59.250,-.
Op
8 december stuurt organist L. van
Kleij de offerte door aan de HOC. Kan de HOC advies geven omtrent deze offerte?
De kerk blijft geïnteresseerd in gebruikte orgels. Op het orgelbalkon is een
hoogte beschikbaar van 3 meter. (09)
De orgelcommissie
plaatst een advertentie voor de aanschaf van een gebruikt orgel.
1991
Op 21 februari schrijft de HOC dat
de kans dat er een gebruikt orgel beschikbaar komt niet erg groot is. Nieuwbouw
met gebruikmaking van de goede onderdelen van het orgel is het overwegen waard.
Naast de offerte van Pels & van Leeuwen is het aan te raden nog een offerte aan
te vragen.
Op 21 april stuurt Mense Ruiter een
voorstel voor een nieuw orgel
beneden in de kerk of een nieuw binnenwerk in de bestaande kas met gebruikmaking
van delen van het bestaande orgel.
Op 22 april
schrijft orgelmakerij Mense Ruiter (MR) een rapport over de toestand van het orgel. Het orgel is in alle facetten amateuristisch en bestaat uit allerlei
bij elkaar gezochte delen die niet op elkaar zijn afgestemd. Het pijpwerk is inferieur
en de klank is beneden peil, zowel qua klank als volume. De windlade is het
oudste onderdeel en heeft lekkage. Mechaniek en windvoorziening functioneren
slecht. De orgelkas is een van de betere onderdelen van het orgel.
Op
9 juli schrijft de kerkvoogdij aan
de HOC dat ze in een vergadering op 20 juni hebben besloten een adviseur in de
arm te nemen. Deze zal zich moeten richten op een onderzoek naar nieuwbouw, een
gebruikt instrument of een luidsprekerorgel. De commissie heeft voorkeur voor
Stef Tuinstra.
Op 11 juli
schrijft de HOC verheugd te zijn dat Stef Tuinstra zal optreden als
orgeladviseur.
In november schrijft de adviseur een
rapport met in een
bijlage de offertes van
Verschueren en Mense Ruiter.
Op 24
december schrijft de kerkvoogdij aan de HOC dat het rapport van Stef
Tuinstra in de vergadering van 19 december uitvoerig is besproken. Zou de HOC
kunnen verduidelijken wat er in de paragraaf tarieven wordt bedoeld met 'De
orgelcommissie mag voor haar bemoeiingen een vergoeding vragen van 1 % van de
bouwsom , eenmaal per jaar pro rata voor 1 december bij de kerkvoogdij te
declareren.'
1992
Op
31 januari schrijft de HOC dat het
totale honorarium van de HOC 1% bedraagt. Als de werkzaamheden meer dan een jaar
duren zal er om een voorschot worden gevraagd op basis van al bestede uren.
Op 20 mei beantwoordt de Generale
Financiële Raad der Nederlands Hervormde Kerk een aanvraag voor subsidie van 28
april. Er wordt gevraagd om een vragenlijst in te vullen en de jaarrekeningen
van 1990 en 1991 en de begroting van 1992 toe te sturen.
Op
20 oktober wijst de Generale
Financiële Raad der Nederlands Hervormde Kerk de subsidieaanvraag af.
Op
25 november schrijft de
kerkvoogdij aan de HOC dat er is besloten geen gebruik meer te maken van de
diensten van de HOC. In overleg met adviseur Stef Tuinstra is er een nieuwe
windmachine geplaatst. De draagkracht is nu zo verbeterd dat de aanschaf van een
nieuw orgel kan worden uitgesteld. (06) (09)
ca. 1994
In een brief van
6 januari aan orgelmaker Mense
Ruiter wordt gemeld dat de kerk een luidsprekerorgel van het merk Johannus heeft
aangeschaft.. (06)
Op
17 februari schrijft Stef Tuinstra
dat hij bij organist van Kleij heeft geïnformeerd wat de stand van zaken is rond het
orgelproject. De kerk blijkt sinds september 1993 gebruik te maken van een
luidsprekerorgel van het merk Johannus. Tuinstra betreurt dat hij hiervan niet
op de hoogte is gesteld. Van alle kanten is u de aanschaf van een luidsprekerorgel ontraden.
Voor het verrichte werk zal een eindnota worden ingediend.
Op
8 maart schrijft de HOC dat ze
door adviseur Tuinstra op de hoogte zijn gesteld van het orgelproject. Ook de
HOC is zeer teleurgesteld. Er wordt een brochure over luidsprekerorgels
meegestuurd.
Op verzoek van ds. Dreu brengt dr. Reginald Steensma een bezoek
aan de kerk om de inrichting te bespreken. Het verslag dateert van
9 december. Het liturgisch centrum
moet worden betrokken bij het multifunctionele gebruik van de kerk om de
exploitatie rond te krijgen. Het verhoogde liturgische centrum wordt dan
gebruikt als podium. De kerkleden ervaren dit als een aantasting van het sacrale
karakter. Verwijderen is zo goed als onmogelijk vanwege de omvang
en het gewicht. Een oplossing zou zijn de kansel en de avondmaalstafel te
vervangen door lichtere en kleinere exemplaren, zodat deze kunnen worden
verplaatst. Het
liturgisch centrum kan meer karakter krijgen door op de achterwand een kunstwerk
aan te brengen dat ook kan worden verwijderd. (09)
Onbekend tijdstip: Het instrument wordt gedemonteerd. De bruikbare delen (windlade, delen van de mechaniek
en het klavier) van het orgel worden door orgelmaker Sicco Steendam gekocht en in 2017 gebruikt
bij de bouw van een orgel in Totland in Noorwegen. (02)
Het orgel in Totland
Noorwegen. Foto: Sicco
Steendam oktober 2017.
1999
Op maandag 5 juli wordt de kerk verwoest door een brand, die
ontstaat door blikseminslag.
200x
Na de herbouw van de kerkboerderij plaatst de heer
P. van Slageren, een van de hervormde organisten, er zijn zelfgebouwde
huispijporgel. (08)
2014
Er is een Monarke-luidsprekerorgel geplaatst achter een
schijnfront. (01)
Foto (03)
2017
De kerk is buiten gebruik gesteld en wordt verkocht. (04)
Het
Monarke-luidsprekerorgel wordt verkocht aan het
Yarden Uitvaartcentrum Zevenberg in Fluitenberg. (05)
2024
Het gebouw is nu in gebruik als kleinschalige
woonvorm voor mensen met dementie onder de naam Het Korenhuis.
Bronvermelding:
