Valthermond Hervormde kerk nr. 88, Zuiderdiep 51
Om de loopafstand van de kerkgangers te bekorten wordt in 1918 een tweede Hervormde
Kerk van de orthodoxe richting op kavel 88 gebouwd. (04)
1924:
Het bericht uit de Bijlagen
van de Handelingen der Algemeene Synode der Nederlandsche Hervormde Kerk, ten
Jare (1924) heeft mogelijk betrekking op deze kerk.
1958 Cor Edskes van de Hervormde Orgelcommissie
(HOC) maakt op 28
januari een
rapport over het orgel.
Het is niet zeker of het rapport betrekking heeft op deze kerk. Uit het rapport is dit niet op te maken.
Gezien het gebruik van het woord 'Evangelisatie' gaat het zo goed als zeker om kerk
nr. 88. De
organist blijkt op het balkon zeer weinig ruimte te hebben. Van de kerken r. 88 en
nr. 44 is nr. 88 de kleinste.
Het blijkt een omgebouwd kabinetorgel te zijn,
voorzien van een nieuwe niet passende ombouw zonder dak en een
imitatiefront. Het wordt gedateerd aan het einde van de 18e of het begin van de
19e eeuw. De bouwer is niet te achterhalen.
De dispositie is als volgt:
Prestant 8' discant, Bourdon 16' discant, Holpijp 8' bas/discant, Gamba 8' discant,
Quintadeen 8' bas, Octaaf 4' bas/discant, Fluit 4' bas, Octaaf 2' bas/discant.
Manuaal C-f''', Pedaal C - c.
Het orgel staat op een zeer klein balkon,
waardoor er nauwelijks plaats is voor de organist en orgeltrapper. De speeltafel
zit aan de zijkant van het orgel. De orgelkas is van naaldhout. De windvoorziening
bestaat uit een magazijnbalg en een schepbalg. De capaciteit is voldoende, maar door
lekkage van de windlade is er geen stabiele toon. Het pijpwerk staat chromatisch op de
kleine sleeplade. Er is doorspraak en bijspraak. De Quintadeen staat op een kegellade
en de membranen krijgen wind uit de sleeplade. De tractuur verloopt via een
waaiervormig wippensysteem, waardoor er geen wellenbord nodig is. De
mechaniek is op de draaipunten uitgesleten.
Het pedaal is door middel van
touwtjes aan het manuaal aangehangen. Bijna alle registeropschriften zijn verdwenen.
Het beleg is van celluloid en bij enkele toetsen is het verdwenen.
De
Quintadeen is van zink. Er zijn veel kernsteken. De houten pijpen zijn voor een deel lek.
Het orgel is brandveilig. De verzekeringswaarde (vervangingswaarde) wordt
ingeschat op f 13.500,-. Restauratie van het orgel heeft niet zoveel zin omdat een
vergelijkbaar nieuw orgel evenveel kost. Een nieuw orgel zal circa f 12.500,- kosten.
Er is ook sprake van een offerte van Meek uit Assen. De orgeladviescommissie
bericht daar later over. (06)
Het is niet bekend wat
er met het advies is gedaan.
Op
5 juni brengt de HOC
de advieskosten van 45 gulden in rekening. (02)
1975
De kerk wordt buiten gebruik
gesteld. (01)
2018
Het gebouw wordt gebruikt als garage. (01)
Foto
(01).
Bronvermelding:
- www: https://reliwiki.nl/index.php/Valthermond,_Zuiderdiep_51_-_'t_Kerkje (26-02-2025).
- Utrecht, Het Utrechts Archief, 1445 Orgelcommissie, 1287. Valthermond, 1958-1994.
- Utrecht Universiteitsbibliotheek Archief Lambert Erné
7219-Valthermond Dossier 817.
- www:
https://kiekopdemond.nl/wist-u-dat-4/ (13-01-2026).